Adli Yardım Reformu
Adli Yardım Reformu; ekonomik imkânı bulunmayan kişilerin avukata etkili biçimde erişmesini ve görevlendirilen avukatların emeklerinin adil, zamanında ve eksiksiz karşılanmasını sağlayacak kapsamlı dönüşüm programıdır. Reform kapsamında başvuru, değerlendirme, görevlendirme, ödeme ve denetim süreçleri dijitalleştirilecek; dosya dağılımı şeffaflaştırılacak ve kadınlar, çocuklar, engelliler, yaşlılar, göçmenler ile şiddet mağdurları için uzmanlaşmış destek mekanizmaları kurulacaktır.
Projenin Amacı:Projenin amacı, adli yardımı sınırlı bütçeye ve ağır bürokrasiye bağlı bir sistem olmaktan çıkararak etkili bir adalete erişim güvencesine dönüştürmektir. Bu kapsamda; Ekonomik imkânı bulunmayan kişilerin avukata hızlı erişiminin sağlanması, Başvuru ve değerlendirme süreçlerinin kolaylaştırılması, Avukat görevlendirmelerinin şeffaf ve eşit biçimde yapılması, Ücretlerin zamanında ve eksiksiz ödenmesi, Zorunlu dava ve takip giderleri için çözüm üretilmesi, Kırılgan gruplar için uzman avukat havuzlarının kurulması, Avukatların eğitim ve uzmanlaşmasının desteklenmesi, Adli yardım bütçesinin ihtiyaca uygun ve sürdürülebilir hâle getirilmesi amaçlanmaktadır.
Avukata Faydası:Adli Yardım Reformu sayesinde meslektaşlarımız; Görevlendirme sırasını ve puan durumunu görebilecek, Dosyaları uzmanlık ve deneyim alanlarına göre alabilecek, Ücret ve masraf ödemelerini dijital olarak takip edebilecek, Eksik evraklarını çevrim içi tamamlayabilecek, Görev nedeniyle yaptığı zorunlu giderler için destek alabilecek, Adli yardım eğitimlerine ücretsiz katılabilecek, Kadın, çocuk, engelli ve diğer kırılgan gruplara ilişkin uzmanlık programlarından yararlanabilecek, Görevlendirme ve ödeme işlemlerine karşı hızlı itirazda bulunabilecek, Dosya sürecinde hukuki, idari ve psikolojik destek alabilecek, Gecikmiş veya reddedilmiş ödemeler konusunda Adli Yardım Destek Masası’na başvurabilecektir. Görevlendirmeler kişisel ilişki veya grup aidiyetine göre değil; otomatik sıra, uzmanlık, iş yükü ve ölçülebilir kriterlere göre yapılacaktır.
Hayata Geçiş Takvimi:İlk 100 Gün Mevcut adli yardım sisteminin başvuru, görevlendirme ve ödeme yönünden analiz edilmesi, Meslektaşların katılımıyla Adli Yardım Reform Çalıştayı düzenlenmesi, Yeni görevlendirme ve itiraz yönergesinin hazırlanması, Dijital başvuru, dosya ve ödeme takip sisteminin tasarlanması, Adli yardım bütçesinin artırılması için mevzuat ve kaynak önerisinin hazırlanması, Mahkemeler, TBB ve ilgili kamu kurumlarıyla görüşmelere başlanması. İlk 6 Ay Dijital başvuru ve görevlendirme sisteminin pilot olarak uygulanması, Adli Yardım Destek ve İtiraz Masası’nın kurulması, Ödeme süreçlerinin çevrim içi takibe açılması, Kırılgan gruplar için uzman avukat eğitimlerinin başlatılması, Acil başvurular için hızlı değerlendirme mekanizmasının kurulması. İlk 1 Yıl Bütün başvuru ve görevlendirmelerin dijital sisteme aktarılması, Ortalama başvuru değerlendirme ve ödeme sürelerinin yayımlanması, Kadın, çocuk, engelli, yaşlı ve şiddet mağdurları için uzman havuzların oluşturulması, Dava ve takip giderlerine ilişkin destek modelinin uygulanması, Görevlendirme, sonuç ve bütçe verilerinin anonim şekilde raporlanması. 1–3 Yıl Adli yardım bütçesinin gerçek ihtiyaçlara göre kalıcı biçimde artırılması, Ücretlerin düzenli ödeme takvimine bağlanması, İlçe ve adliye bazlı adli yardım erişim noktalarının kurulması, Diğer barolar ve Türkiye Barolar Birliğiyle ortak standartlar geliştirilmesi, Adli yardımın etkin ve sürdürülebilir bir adalete erişim sistemine dönüştürülmesi.
Bütçe / Kaynak Modeli:Reformun dijital altyapı, eğitim ve destek giderleri ile avukat ücretleri ve dava masrafları birbirinden ayrı bütçelendirilecektir. Avukat ücretleri ile yargılama giderlerinin ana kaynağı merkezi adli yardım ödeneği olmalıdır. Başlıca baro giderleri: Dijital başvuru, görevlendirme ve ödeme takip sistemi, Adli Yardım Destek ve İtiraz Masası, Uzmanlaşma ve meslek içi eğitim programları, İlçe ve adliye erişim noktaları, Veri analizi, denetim ve raporlama çalışmaları, Acil başvuru ve yönlendirme mekanizmasıdır.
